Objavljen izveštaj koji prikazuje opštinsku transparentnost

Priština, 29. jul 2025.

Institut GAP danas je objavio izveštaj „Indeks budžetske transparentnosti opština 2024“, kojim se ocenjuje nivo budžetske transparentnosti u 38 opština Kosova.

U 2024. godini, broj opština koje su ostvarile maksimalan broj poena u indeksu bio je najveći od 2017. godine, kada je Institut GAP započeo sistematsku procenu budžetske transparentnosti na lokalnom nivou.

Ukupno 22 od 38 opština premašile su prosečan rezultat od 61 poen. Devet opština su ostvarile maksimalnih 100 poena, i to: Kačanik, Klina, Lipljan, Južna Mitrovica, Prizren, Rahovec, Štimlje, Skenderaj i Vučitrn.

Opštine Drenas, Hani i Elezit i Podujevo takođe su pokazale visok nivo budžetske transparentnosti, svaka sa po 95 poena. U ovim slučajevima, izostanak jednog dokumenta u traženom formatu uticao je na nemogućnost osvajanja punog broja poena.

Tokom 2024. godine, na zvaničnim internet-stranicama opština objavljena su gjithsej 227 budžetskih dokumenata, uključujući finansijske izveštaje, uredbe o raspodeli subvencija i spiskove korisnika.

Najčešće objavljeni dokumenti bili su Srednjoročni okvir budžeta (SOB) i finansijski izveštaji za 2024. godinu.

Prema prikupljenim podacima, 32 opštine organizovale su ukupno najmanje 123 budžetske javne rasprave, dok šest drugih tokom cele godine nisu održale nijednu. Konkretno, 28 opština održale su najmanje po četiri takve rasprave.

Među najmanje objavljivanim dokumentima ostaje analitička kartica konta, koja je bila dostupna samo u 16 opština na zvaničnim stranicama, dok su dve opštine taj dokument dostavile putem zahteva na e-mail. Ipak, to predstavlja napredak u odnosu na 2023. godinu.

Značajan napredak zabeležila je opština Severna Mitrovica, sa porastom od 46 poena i skokom za sedam mesta na rang-listi. Takođe, opština Vitina je prikupila 90 poena – čak 45 više u poređenju sa prethodnom godinom.

S druge strane, neke opštine su zabeležile značajan pad, kao što su Uroševac (-47,5 poena), Obilić i Mališevo (-25), Đakovica (-20) i Suva Reka (-10).

Opštine Zubin Potok i Zvečan i dalje ne objavljuju nijedan budžetski dokument i ostaju među najmanje transparentnim opštinama na lokalnom nivou.

Ovaj izveštaj pokazuje značajan napredak u budžetskoj transparentnosti na nacionalnom nivou, ali istovremeno naglašava potrebu za standardizacijom formata objavljivanja i jačanjem održivih mehanizama odgovornosti u svim opštinama.