Medveđa sa malo albanskih stanovnika, uzrokovano odjavom adresa

Priština, 28. februar 2026. 14:58

U opštini Medveđa, Albanci se brišu iz administrativnih registara. Odjava adresa je skorašnja administrativna praksa srpskih vlasti, kojom autohtoni Albanci ostaju bez adrese stanovanja u matičnim knjigama, čime gube pravo glasa, zdravstvene usluge, penzije, registraciju imovine i obnavljanje ličnih dokumenata.

„Glavni izazov je birokratski rat koji je srpska vlada objavila albanskoj manjini u Srbiji, odnosno takozvani fenomen odjave putem kojeg se birokratskim sredstvima sprovodi etničko čišćenje, to je glavni izazov iz proteklih godina“, rekao je Arben Ferati, stanovnik Medveđe.

Odjava iz administrativnih registara smanjuje procenat Albanaca u opštini. Ova manipulacija statistikom služi za opravdanje naknadnog uklanjanja kolektivnih prava, smanjenja političke zastupljenosti i slabljenja albanskog prisustva u institucijama.

Godinama su Albanci iz Medveđe, preko nacionalnih udruženja i aktivista za ljudska prava, dizali svoj glas na brojne načine i podnosili žalbe međunarodnim institucijama. Uprkos tome, proces se nastavlja sporim tempom, dok svake godine stotine Albanaca gubi status boravka.

„Da bi se održala trenutna situacija, vlade i Kosova i Albanije moraju se više mobilisati i raditi na zaštiti ovih pojedinaca koji trenutno žive u Medveđi. Naravno, povratak porodica je sam po sebi pomalo problem jer je infrastruktura gotovo uništena“, naglasio je Hamdi Halimi, nastavnik.

Redžep Abazi, stanovnik Banje i Sjarine, rekao je da je „skoro 4 hiljade odraslih albanskih stanovnika Medveđe, stanovnika koji su rođeni, odrasli ovde, i njihovih baka i deka i pradedova pre njih, rođenih i umrlih ovde, deaktivirano njihovo prebivalište. Deaktivacija adresa je ono što čini osobu nepostojećom u ovoj zemlji“.

44 naselja u Medveđi, sa 524 kvadratna kilometra, prema statistici popisa stanovništva iz 2022. godine, imala su 6360 stanovnika, od kojih 905 Albanaca.

Dok Srbija jednostrano primenjuje zakon o stalnom i privremenom boravku građana, lokalni i nacionalni faktori treba da podignu svest i zaštite prava Albanaca Medveđe, jedne od tri albanske opštine u dolini.